ميرزا مهدي خان استر آبادى

مقدمهء مصحح 40

دره نادره ( تاريخ عصر نادرشاه ) ( فارسى )

ميرزا مهدى كوكب از دانشمندان روزگار و مستعدان اعصار بوده در خدمت قهرمان ايران به عزت و اعتبار بسر مىبرد » « 1 » . ديگر تذكرهء صبح گلشن است كه ذيل كلمهء كوكب نويسد : « كوكب تخلص ميرزا مهدى خان مازندرانى كه بعهدهء انشاپردازى نادر شاه قهرمان ايران سرفرازى داشت ، و نادرنامه و درّه نادره يادگار گذاشت ، نادر شاه او را همراه مصطفى خان به ايلچىگرى بحضور خواندگار روم فرستاد . وى در اثناء راه بعد و رود بغداد ، واقعهء هلاك نادرى شنيد برگشته رخ به وطن نهاد ، و كوكب طالع را در افول ديده پا به زاويهء انزوا كشيد و تردّد در تلاش اسباب معاش عبث ديد . . . » « 2 » و در ذيل كلمهء مهدى آرد : « مهدى - ميرزا مهدى خان كه از حضور نادر شاه اولا عهدهء سوانح نگارى داشت من بعد بر مسند دبيرى و مشيرى شاه جبروت نگاه قدم گذاشت ، در رزانت رأى و متانت فكر و جودت طبيعت لواى يكتايى مىافراشت و نظم و نثر بكمال خوبى و خوش اسلوبى مىنگاشت . حالات و وقايع نادرى را بسه طريق در رشتهء تحرير كشيده يكى وقايع هر سال به غايت سلاست طرازيده . دوم تاريخ نادرى كه به عبارت روزمرهء اهل زبان مقبول خاص و عام گرديده . سوم درهء نادره كه بكمال دقت و لطافت ، صنعت جناس را در وى برگزيده . . . » « 3 » آيا كوكب لقب اين ميرزا مهدى خان است ؟ آقاى سهيلى خوانسارى ضمن مقالهء خود نوشته‌اند : « سلطنت شاه سلطان حسين . . . رو بزوال مىرفت اختلافات روز بروز ميان امرا و اركان دولت بيشتر مىشد ، افاغنه براى تصرف ايران لشكركشى مىكردند و قسمتى از خاك خراسان را متصرف شده بودند ، در چنين وضع و زمانى ميرزا مهدى

--> ( 1 ) - صحف ابراهيم . نسخهء عكسى كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران ( حرف ك . رقم 61 ) . ( 2 ) - صبح گلشن ص 344 . ( 3 ) - صبح گلشن ص 479